Sint-Baafskathedraal

Mortaliteit binnen een laat- en postmiddeleeuwse bevolking

Mortaliteit binnen een laat- en postmiddeleeuwse bevolking is één van de zes archeologische syntheseonderzoeken, die in 2023 projectsubsidies kregen van de Vlaamse regering. De studie bouwt verder op de opgraving die tussen 2019 en 2021 in en rond de Sint-Baafskathedraal in Gent werd uitgevoerd door Ruben Willaert NV en focust op de begrafenisrituelen.

Onderzoeksopzet

01. Meervoudige begravingen ('massagraven')

Een eerste onderzoeksluik focust op zes meervoudige begravingen die op het parochiekerkhof, tegen de muur van het gotisch koor, aan het licht kwamen. Een groot aantal mensen, die plots en tegelijkertijd stierven, werd in gemeenschappelijke grafkuilen bijgezet op het parochiekerkhof. Binnen deze studie werd het grafritueel verder in detail onderzocht om meer inzicht te krijgen in hoe deze mensen precies in deze kuilen geplaatst werden. Verder werd door middel van interdisciplinair onderzoek getracht om meer inzicht te krijgen in de datering van de kuilen, de doodsoorzaak van de overledenen, hun voedselconsumptie, leefomstandigheden en herkomst.

02. Baby's en jonge kinderen

In een tweede onderzoeksluik wordt dieper ingegaan op het voorkomen van (premature) baby’s en jonge kinderen op de rand van het parochiekerkhof. Zowel aan noordelijke als aan oostelijke zijde van het gotisch koor kwamen op het kerkhof verschillende concentraties met heel jonge kinderen voor. In één van de bijgebouwen op de rand van het kerkhof werden achttien kinderen aangetroffen, waarvan minstens zeventien (te) vroeg geboren zijn. Door middel van interdisciplinair onderzoek werd getracht om ook hier meer inzicht in te krijgen. 

03. Uitzonderlijk bewaarde graven in de crypte

Een derde onderzoeksluik richt zich op de uitzonderlijk goed bewaarde graven uit de crypte van de voormalige Sint-Janskerk. Dankzij deze bijzondere bewaring was het mogelijk om een zeldzame inkijk te krijgen in het dagelijkse leven en de gezondheid van de overledenen. Zo werden onder meer resten van voedsel uit het spijsverteringsstelsel en sporen van darmparasieten onderzocht. Dergelijk onderzoek staat in Vlaanderen en Noordwest-Europa nog in de kinderschoenen.  

04. Evolutie van de levensverwachting

Een vierde onderzoeksluik tenslotte focust op de evolutie van de levensverwachting en de gezondheidstoestand tussen de late middeleeuwen en de postmiddeleeuwse periode. Door skeletten uit beide periodes met elkaar te vergelijken werd nagegaan of er significante verschillen op vlak van ziekte, gezondheid, welvaart en armoede voorkomen. Vervolgens werden deze skeletten vergeleken met skeletten uit vergelijkbare, stedelijke sites.